O regionie

Alexander Karl Fritz Schoenawa urodził się 24 lipca 1860r. w Kuźni Raciborskiej (Ratiborhammer) jako trzeci syn Antona Magnusa i Marie. Alexander - podobnie jak ojciec - uczęszczał do ewangelickiej szkoły Herrnhutt Stift w Gnadenfeld (obecnie Pawłowiczki w powiecie kędzierzyńsko-kozielskim), po ukończeniu której rozpoczął naukę w technikum w Gleiwitz (Gliwice).

Skończywszy szkołę średnią, podjął decyzję o wyjeździe do Düsseldorfu. Dzięki zdobytemu wykształceniu, szybko znalazł pracę w tamtejszej firmie Schiess & Erhardt. Niebawem zaprzyjaźnił się z przybraną córką miejscowego kupca Dorkena - Elisabeth Stein, z którą wkrótce wziął ślub. Młodzi małżonkowie zamieszkali w Düsseldorfie. Księga Meldunkowa wskazuje, że 31 maja 1889 r. wprowadzili się do domu przy Immermannstraße 39. 17 maja 1890 r. zmienili miejsce zamieszkania i przenieśli się - już z córeczką Elfriede, która urodziła się kilka miesięcy wcześniej - na Marschallstraße 20.

W nowym domu mieszkali zaledwie siedem miesięcy. 2 stycznia 1891 r. wraz z żoną Elisabeth i półtoraroczną córką - za namową starszego brata Colmara, który po śmierci ojca przejął władanie nad zakładem - Alexander opuścił Düsseldorf i wyjechał do Kuźni Raciborskiej, gdzie wnet stał się współwłaścicielem fabryki Huta "Nadzieja" (Hoffnungshütte). Na bazie Huty "Nadzieja" funkcjonuje dziś Fabryka Obrabiarek "Rafamet".

W ciągu pięciu lat Alexander i Elisabeth doczekali się narodzin jeszcze trzech córek. Do urodzonej w roku 1889 Elfriede, dołączyły: Alfreda (ur. 1891), Alice Alexandra (ur. 1894) i Charlotte Elizabeth (ur. 1896). 

16 sierpnia 1904 r. Kuźnię Raciborską nawiedził tragiczny w skutkach pożar, który obrócił w popiół "41 budynków położonych przy drodze wzdłuż kolei i wzdłuż drogi  biegnącej od dworca w kierunku poczty" (J. Kalemba, Od kolebki, [w:] "Tyta, czyli róg obfitości", nr 6/1997, s. 7, Kuźnia Raciborska 1997). Ogień wywołała iskra z przejeżdżającego pociągu pospiesznego zmierzającego w kierunku Raciborza.

Alexander natychmiast przyszedł pogorzelcom - głównie pracownikom fabryki - z pomocą. Jak pisze dr Jan Kalemba "uruchomił on na terenie zakładu kuchnię […], która przygotowywała dla nich obiady i kawę przez cały rok" (Tamże, s. 7). Wydatnej pomocy poszkodowanym w pożarze udzielili ponadto mieszkańcy samej miejscowości oraz okolicznych wiosek, a także kolej, która ofiarom żywiołu wypłaciła odszkodowania, dzięki którym można było szybko odbudować zniszczone domostwa.

Alexander Schoenawa zmarł 29 czerwca 1909r. o godz. 22:30, mając zaledwie 49 lat. Powodem śmierci - jak zanotowano w akcie zgonu - był wylew. Spoczął na cmentarzu w Kuźni Raciborskiej w pobliżu swych rodziców. Miejsce pochówku znaczy pomnik z białego granitu. Jedyną ozdobę stanowią skrzyżowane gałązki wawrzynu nad i pod tablicą inskrypcyjną. Całość otacza niskie, lekko zdobione metalowe ogrodzenie, przytwierdzone do czterech marmurowych cokolików, stojących na kilkucentymetrowych podłużnych płytach. Inskrypcja, umieszczona w centralnej części pomnika głosi:

ALEXANDER
SCHOENAWA
1860-1909

Elisabeth Schoenawa przeżyła swego męża o 42 lata. Po śmierci Alexandra wyjechała z Kuźni Raciborskiej i zamieszkała u swej najmłodszej córki Charlotte oraz jej męża w Osnabrücke. Podczas II wojny światowej przeniosła się do drugiej córki - Alice - do Oldenburga, gdzie zmarła w 1951 r. mając 83 lata.

/BaK/